Nh� th? Ph?m Ti?n Du?t: Lang bang trong c�i m?ng du

V�o th?i ?i?m ?y, nhu c?u ???c c?m s�ng chi?n ??u b?o v? T? qu?c s�i s?c trong huy?t qu?n th? h? tr? ch�ng t�i. Ph?m Ti?n Du?t kh�ng ph?i l� tr??ng h?p ngo?i l?. Th? nh?ng, c�n c� m?t l?i ?i kh�c, l?i ?i v�o thi ca th� kh�ng ph?i ai c?ng c� c? may nh? anh. �ng tham gia chi?n ??u v?i t? c�ch m?t ph�ng vi�n m?t tr?n nh?ng gian kh? nh? m?t ng??i l�nh chi?n th?c th?. �ng l� ng??i ch?ng ki?n s? �c li?t, hy sinh, n?i ?au th? x�c v� tinh th?n c?a nh?ng ng??i l�nh trong nh?ng n?m th�ng chi?n tranh gian kh? v� �c li?t, h?n l� m?t s? tr?i nghi?m ?au ?�u v? nh?ng v?t th??ng ?y. ?i?u ?� ?� ???c ph?n �nh kh� r� trong th? �ng. Nh?ng b�i th? ?? l?i d?u ?n trong l�ng c�ng ch�ng y�u th�ch th? ca th?i ch?ng M? nh?: �L?a ?�n�, �Ti?u ??i xe kh�ng k�nh�, �G?i em c� thanh ni�n xung phong�, �Tr??ng S?n ?�ng, Tr??ng S?n T�y�� Nh?ng b�i th? n�y ?� ??a �ng l�n v? tr� h�ng ??u c?a th? ca Vi?t Nam th?i k? ch?ng M? v?i Gi?i th??ng H? Ch� Minh v? V?n h?c - Ngh? thu?t, ??t IV, n?m 2012.

Sau n�y, khi chi?n tranh ng�y c�ng l�i s�u v�o qu� v�ng, kh�ng �t ng??i ?�  ghi nh?n s? l�ng m?n, c� khi nh? �l�n ??ng�, nh? k? �m?ng du� trong th? Ph?m Ti?n Du?t. C�n �ng l?i ngh? kh�c, ??i m�nh l� m?t cu?c phi�u b?t c�ng s? ki?p. Thu? nh?, d??ng nh? vi?c ?i b? h�ng ch?c c�y s? ?? ??n tr??ng ?� nu�i trong �ng m?m m?ng c?a m?t k? phi�u b?t ?� ?�y. L�n c?p ba th� ?i tr? h?c ? xa nh�, sau ??y xu?ng H� N?i h?c ??i h?c S? ph?m. Tr??c khi v�o chi?n tr??ng, �ng th??ng ?i chi?c xe ??p s?n m�u xanh l� c�y, tr�n khung xe ghi hai ch? �ch?ng M?� v� c�ng v?i chi?c ba l� con c�c. M?t ng�y ??p tr?i �ng qu?ng chi?c xe ??p l�n th�ng xe t?i, rong ru?i theo nh?ng ?o�n xe v?n t?i ch? h�ng h�a, s�ng ??n v�o chi?n tr??ng.

T? ?�, con ???ng ra tr?n trong m?t anh sinh vi�n v?a m?i t?t nghi?p tr? th�nh ???ng ra tr?n �m�a n�y ??p l?m�, m?t c�i ??p ??y ch?t l�ng m?n c�ch m?ng v� ch? c� nh?ng ng??i nh? Ph?m Ti?n Du?t m?i c� ???c m� th�i. Ngay ch�nh �ng c?ng kh�ng d? g� l� gi?i m?t c�ch th?u ?�o ???c t?i sao m�nh l?i l�m nh? v?y, nh?ng ch? bi?t l�c ?y c? th? m� ?i, m� l�m th?, m� tr? th�nh thi s?.

Sau n�y, �ng b?c b?ch:  �T?t c? gi?y t?, c?a t�i ?? l?i ? C?c V?n t?i, t�i c? th? phi�u b?t d?n v�o m?t tr?n. T�i kh�ng h? bi?t l�i xe �-t�, t�i ch? c�ng v?i nh?ng ng??i l�nh v?n t?i, b�m theo xe n?, n?i g�t theo xe kia. Kh�ng c� ai c? ?i c�ng t�c m� t�i t? ?i, t�i theo nh?ng ng??i l�nh v�o m?t tr?n. ??n khi v�o s�u chi?n tr??ng, t�i g?i xe ??p ? nh� d�n trong l�ng r?i c? th? ?i ti?p,�

Ch�nh c�i c�ch ra tr?n c� v? nh? �b?t c?n� c?a nh?ng ng??i nh? �ng c�ng nh?ng g� m� c�c �ng t?n m?t ch?ng ki?n t? cu?c chi?n tranh kh?c li?t ?� gi�p nhi?u v?n ngh? s? c�ng th? h? c� ???c nh?ng t�c ph?m hay v�o b?c nh?t nh� c?a m?t phong tr�o thi ca l�c b?y gi?. Theo �ng, v�o l�c ?�, vi?c s�ng t�c th? ng??i ta kh�ng c�n c�u n? v�o v?n ?i?u v� c� ph�p c? ?i?n n?a m� l?y v?n ?i?u c?a cu?c s?ng chi?n ??u tr�n chi?n tr??ng l�m g?c cho ch? ngh?a.

Ph?m Ti?n Du?t v?a l� ng??i ? trong cu?c, v?a l� ng??i ? ngo�i cu?c chi?n tranh ch?ng M?. Ph?n ? trong, ?� cho �ng nh?ng d? li?u c?a ??i s?ng th?c n?i chi?n tr??ng. Ph?n ? ngo�i cho �ng c�i b?ng b?nh, m? m?ng v� l�ng m?ng c?a m?t thi s? tr� th?c, �t nhi?u pha ch�t ch?t �l?c quan t?u�. C? hai ?� t?o cho �ng c� nh?ng gi�y ph�t th?ng hoa trong c�c b�i th? m� �ng ?� vi?t trong nh?ng n?m th�ng ?�. Nh?ng ng??i nh? �ng th??ng ?au c�ng n?i ?au th?c c?a ng??i l�nh nh?ng l�ng m?n h?n c�i l�ng m?n th?c c?a ng??i l�nh gi?a n?i ??n bom v� m�u l?a ?y.

C� th? do t? ch?t v� n?ng khi?u b?m sinh c?a m?t thi s? trong �ng, Ph?m Ti?n Du?t ?� ch?n kh�a c?nh l�ng m?n c?a ng??i l�nh chi?n, hay ?�ng h?n l� cu?c ??i ?� h??ng �ng ??n v?i s? l�ng m?n nhi?u h?n l� n?i ?au c?a cu?c chi?n: �Kh�ng c� k�nh kh�ng ph?i v� xe kh�ng c� k�nh/ Bom gi?t, bom rung k�nh v? ?i r?i/ Ung dung bu?ng l�i ta ng?i/ Nh�n ??t, nh�n tr?i, nh�n th?ng/.../ Kh�ng c� k�nh, ? th� c� b?i/ B?i phun t�c tr?ng nh? ng??i gi�/ Ch?a c?n r?a, ph� ph�o ch�m ?i?u thu?c/ Nh�n nhau m?t l?m, c??i ha ha��

S? l?c quan ??n duy � ch� c?a Ph?m Ti?n Du?t khi?n nh?ng ai kh�ng b??c ra t? cu?c chi?n ?� th?y r?t kh� ?? h�nh dung v� ch?p nh?n ???c. Nh?ng ? v�o th?i ?i?m ?�, Ph?m Ti?n Du?t ?� th?c s? c� l� hay n�i ?�ng h?n cu?c chi?n tranh th?n k? c?a d�n t?c ?� cho �ng m?t c�i l�, c�i quy?n qu�n ?i nh?ng gian nan, v?t v?, thi?u th?n tr?m b?, th?m ch� c? s? hy sinh x??ng m�u. B?i l? trong chi?n tranh m?i c�i ??u c� th? x?y ra n�n m?i ng??i c?n ph?i l?c quan, tin t??ng v�o chi?n th?ng ng�y mai. ?� d??ng nh? l� m?nh l?nh tr�i tim c?a nh?ng ng??i l�nh, c?a nh?ng thi s? v� c? d�n t?c ta th?i ?y.